USTOZ — QALBLARGA ILM VA ZIYO ULASHUVCHI BUYUK SIYMO

36

 

1-oktabr — O‘qituvchi va murabbiylar kuni

      Inson hayotida shunday ulug‘ zotlar borki, ularning bergan sabog‘i, aytgan nasihati va ko‘rsatgan yo‘li yillar o‘tsa-da, qalbdan hech qachon oʻchib ketmaydi. Ana shunday mo‘tabar insonlar — ustoz va murabbiylardir. Ustoz nafaqat bilim beruvchi, balki insonni hayotga tayyorlovchi, uning qalbida ezgulik, Vatanga muhabbat, el-yurtga sadoqatli boʻlish yoʻllari koʻrsatuvchi buyuk tarbiyachidir.

O‘zbekistonda har yili 1-oktabr sanasi O‘qituvchi va murabbiylar kuni sifatida keng nishonlanadi. Mazkur sana 1996-yil 27-dekabrda qabul qilingan O‘zbekiston Respublikasining  “O‘qituvchi va murabbiylar kunini belgilash to‘g‘risida”gi  367- I- son Qonuni bilan rasman belgilangan. Qonunda 1-oktabr O‘qituvchi va murabbiylar kuni hamda bayram kuni deb e’tirof etilgan.

Bugungi kunda turli sohalarda faoliyat yuritayotgan shifokor, muhandis, olim, harbiy, tadbirkor, san’atkor yoki boshqa kasb egalarining barchasi bir vaqtlar ustozdan saboq olgan. Demak, har qanday yutuq va taraqqiyotning zamirida ustozning zahmati, sabri va fidoyiligi mujassamdir.

Ustozlik — oddiy kasb emas, balki katta mas’uliyat talab qiladigan ulugʻ faoliyatdir. Muallim har kuni yosh avlod bilan muloqotda bo‘lib, ularga fan asoslarini o‘rgatish bilan birga, insoniy fazilatlarni ham singdiradi. U o‘quvchining qobiliyatini ilg‘aydi, uning orzu-intilishlarini qo‘llab-quvvatlaydi, xatolaridan to‘g‘ri xulosa chiqarishga yordam beradi. Shu bois ustozning birgina yaxshi so‘zi yoki o‘z vaqtida bergan maslahati shogirdning butun hayot yo‘lini o‘zgartirib yuborishi mumkin.

O‘zbek xalqining ma’naviy hayotida ustozga hurmat azaldan yuksak qadriyat sanalgan. “Ustoz otangdek ulug‘” degan hikmat xalqimizning ustozga bo‘lgan munosabatini yaqqol ifodalaydi. Ajdodlarimiz ilmni ulug‘lagan, ilm egalarini esa doimo e’zozlagan. Buyuk mutafakkirlar va allomalarimizning ilmiy merosi bugungi avlod uchun ham bebaho maktab vazifasini o‘taydi. Ularning hayoti va faoliyatida ustoz-shogird an’analarining naqadar muhim o‘rin tutganini ko‘rish mumkin.

Bugungi kunda ham ustoz va murabbiylarning jamiyatdagi o‘rni nihoyatda muhim. Rasmiy manbalarda ta’kidlanganidek, 1-oktabr sanasi o‘qituvchi va murabbiylarning jamiyatdagi o‘rni va ahamiyatini e’tirof etish, ularning fidokorona mehnatiga minnatdorlik bildirish maqsadida nishonlanadi.

Ayniqsa, zamonaviy ta’lim jarayonida o‘qituvchidan nafaqat chuqur bilim, balki yuksak pedagogik mahorat, yangicha fikrlash va doimiy izlanish talab etiladi. Chunki bugungi o‘quvchi zamonaviy axborot texnologiyalari va keng axborot makonida ulg‘aymoqda. Shunday sharoitda ustoz yoshlarni faqat bilim olishga emas, balki olingan ma’lumotni tahlil qilish, mustaqil fikrlash, ezgulik va mas’uliyat asosida to‘g‘ri qaror qabul qilishga ham o‘rgatadi.

1-oktabr bayrami bizni yana bir muhim haqiqat haqida o‘ylashga undaydi: ustozni qadrlash faqat bir kun bilan cheklanmasligi kerak. Ustozga hurmat, avvalo, uning bergan bilimini qadrlash, nasihatlariga amal qilish, yaxshi inson bo‘lishga intilish va erishilgan yutuqlar bilan uning ishonchini oqlash orqali namoyon bo‘ladi. Shogirdning odobi, bilimi va jamiyatga keltirgan foydasi — ustoz mehnatining eng katta samarasidir.

Har bir inson o‘z hayotida biror ustozning mehrini, e’tiborini yoki o‘gitini eslab yuradi. Ba’zan yillar o‘tib, maktab yoki talabalik davri ortda qolganida ham ustozning ovozi, darsdagi nasihati yoki oddiygina “Sen bunga qodirsan” degan so‘zi yodimizda qoladi. Chunki haqiqiy ustoz inson xotirasida emas, avvalo uning qalbida iz qoldiradi.

Shunday ekan, 1-oktabr — shunchaki kasb bayrami emas, balki ilmga, ma’rifatga va inson tarbiyasiga hurmat ifodasidir. Bu kun bizga ustozlarning mashaqqatli va sharafli mehnatini qadrlash, ularga minnatdorlik bildirish va kelajak avlod tarbiyasiga yanada mas’uliyat bilan qarash zarurligini eslatadi.

Aziz ustoz va murabbiylar! Sizlarning mehnatingiz tufayli qalblarga ilm nuri, ko‘ngillarga ezgulik, yosh avlodga esa kelajakka ishonch kirib boradi. Siz bergan bilim va tarbiya yillar o‘tsa ham o‘z qadrini yo‘qotmaydi. Zero ustozning eng buyuk mukofoti — o‘z shogirdlarining kamolini ko‘rishidir.

  XULOSA

Xulosa qilib aytganda, ustoz va murabbiylar — jamiyatning ma’naviy poydevorini yaratuvchi, yosh avlodga ilm va tarbiya beruvchi fidoyi insonlardir. Ularning mehnati natijasida yoshlar bilimli, vatanparvar va ma’naviy barkamol bo‘lib voyaga yetadi. Shuning uchun ustozlarni qadrlash va hurmat qilish har birimizning burchimizdir.

1-oktabr — O‘qituvchi va murabbiylar kuni ustozlarga minnatdorlik bildirish uchun muhim kundir. Ularning bergan bilimi, tarbiyasi va nasihatlari shogird qalbida bir umr saqlanadi. Shunday ekan, ustozlarni nafaqat bayram kunida, balki har doim e’zozlashimiz va ularning mehnatini qadrlashimiz lozim. Ustozga ko‘rsatilgan hurmat — ilmga, ma’rifatga va kelajakka ko‘rsatilgan hurmatdir.

2-kurs talabasi Raximov Hayotbek