ОИЛА – МУҲАББАТ, МАСЪУЛИЯТ ВА БАРАКА МАНБАИ
23

Оила — жамиятнинг таянчи, инсон ҳаётининг асосий устуни ва тарбиянинг биринчи мактабидир. Ислом дини оилавий ҳаётга катта аҳамият бериб, уни ниқоҳ, муҳаббат, масъулият ва ўзаро ҳурмат асосида қуришни буюрган. Соғлом ва салоҳиятли оила жамиятнинг ислоҳида, фарзанд тарбиясида ва умумий тинчликда ҳал қилувчи ўрин тутади.
Қуръони Каримда оиланинг яратилиши ҳақида шундай дейилади:
«Унинг (Аллоҳнинг) оятларидан яна бири шундаки: сизлар хотиржамлик топишингиз учун сизлар учун жуфтлар яратди ва ораларингизга муҳаббат ва раҳм-шавқат солди…» (Рум сураси, 21-оят)
Бу оят оилавий ҳаёт фақат шаҳвоний хоҳиш ёки дунёвий шартнома эмас, балки илоҳий ирода ва муҳаббат асосида қурилишини таъкидлайди.
Ислом оиласининг асосий устунлари қуйидагилардир:
- Ниқоҳ — ҳалол ва муборaк боғ
Ниқоҳ Исломда фақат ижтимоий келишув эмас, балки ибодат ҳисобланади. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам:
“Ниқоҳ — менинг суннатимдир. Ким менинг суннатимдан юз ўгирса, мендан эмасдир.” (Бухорий ва Муслим)
- Ўзаро муҳаббат ва ҳурмат
Исломда эр-хотин ўзаро фақат ҳуқуқ ва бурчлар билан эмас, муҳаббат ва иноят билан боғланган. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам:
“Сизларнинг энг яхшиларингиз — ўз хотинларига яхшилик қилувчилардир.” (Термизий)
- Масъулият ва бурчлар
Эр — оиланинг раҳбари, моддий ва маънавий масъули. Хотин — оила муҳитини асраб-авайловчи, меҳр ва тарбия манбаи. Бу тенгсизлик эмас, балки вазифалар тақсимотидир.
- Фарзанд тарбияси — оиланинг муқаддас бурчи
Оила фарзандни иймон, ахлоқ ва илм билан тарбиялаш масъулиятини олади. Бу ҳақда юқоридаги мақолаларда кенг ёритилган.
Оилада тинчликни сақлаш — энг катта ибодатлардан
Ислом оиласининг тинчлиги — фақат моддий таъминлаш билан эмас, балки қалбий муносабат, ўзаро гаплашиш, кечириш, тушуниш, сабр ва дуо билан мустаҳкамланади.
Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам шундай деганлар:
“Эр-хотин бир-бирига қараб муҳаббат билан қарасалар, Аллоҳ уларга раҳмати билан назар солади.” (Байҳақий)
Ислом оиласидаги муаммолар урушиб, ажрашиш билан эмас, гаплашиш, маслаҳат, ва сабр билан ҳал қилиниши керак. Қуръонда шундай буюрилган:
«Агар улар ислоҳни хоҳласалар, Аллоҳ уларнинг ораларини яраштиради.»
(Нисо сураси, 35-оят)
Оилавий низоларни ечишда қариндошлар, оқил инсонлар ва уламолар маслаҳатини олиш тавсия этилади.
Ислом оиласи — муҳаббат, масъулият, илоҳий барака ва ахлоқий тарбия мактабидир. Соғлом оила барпо қилиш ҳар бир мусулмоннинг бурчи ва саъй-ҳаракатидир. Оилада муҳаббат, сабр, ҳурмат ва исломий одоб ҳукм сурар экан, бу оила дунёда тинч, охиратда жаннат бўлади.
Аҳрор АБДУШУКУРОВ
Хожа Бухорий ислом таълим муассасаси ўқитувчиси
