ILM-MA’RIFAT — YOT G‘OYALARGA QARSHI ENG KUCHLI MA’NAVIY QALQON

16

Autumn dawn in forest

Internet, ijtimoiy tarmoqlar va turli ommaviy axborot vositalari orqali inson ongiga xilma-xil g‘oyalar, qarashlar va mafkuralar kirib kelmoqda. Ular orasida foydali, taraqqiyotga xizmat qiladiganlari bilan bir qatorda, jamiyat va inson hayoti uchun xavf tug‘diradigan yot va buzg‘unchi g‘oyalar ham uchraydi. Ana shunday sharoitda ilm-ma’rifat insonni turli aldov va zararli ta’sirlardan asraydigan eng ishonchli ma’naviy qalqon hisoblanadi.

Ilm, avvalo, insonda mustaqil va tanqidiy fikrlash qobiliyatini shakllantiradi. Bilimli inson har qanday ma’lumotni ko‘r-ko‘rona qabul qilmaydi, balki uni tahlil qiladi, manbasini o‘rganadi va haqiqatni yolg‘ondan ajrata oladi. Yot g‘oyalar esa ko‘pincha insonning bilim va tajribasidan yetarli foydalanmasligidan kelib chiqadigan bo‘shliqdan foydalanib, uni turli yolg‘on va’dalar va soxta da’volar bilan o‘z ta’siriga olishga urinadi. Ilmli va ongli inson esa bunday ta’sirlarga nisbatan mustahkam qarshilik ko‘rsata oladi.

Shuningdek, ilm insonning dunyoqarashini kengaytirib, uning ma’naviy immunitetini mustahkamlaydi. O‘z tarixi, madaniyati, milliy qadriyatlari va boy ma’naviy merosini yaxshi bilgan inson turli zararli g‘oyalarning asl mohiyatini chuqurroq anglaydi. Bunday inson o‘zligini saqlab qoladi, turli yot ta’sirlarga berilmaydi va mustaqil fikr yuritishga intiladi.

Ayniqsa, yosh avlodni ilm-ma’rifatga jalb etish muhim ahamiyatga ega. Chunki yoshlarning dunyoqarashi shakllanayotgan davrda ular turli axborot va g‘oyalar ta’siriga duch kelishi mumkin. Sifatli ta’lim, to‘g‘ri tarbiya va mustahkam bilim yoshlarni ongli, vatanparvar, mas’uliyatli va mustaqil fikrlaydigan shaxslar etib tarbiyalashga xizmat qiladi.

Ilm insonni nafaqat yot g‘oyalardan himoya qiladi, balki uni komillik sari yetaklaydi. Bilim orqali inson hayot mazmunini chuqurroq anglaydi, ezgu maqsadlar sari intiladi va jamiyat taraqqiyotiga o‘z hissasini qo‘shishga harakat qiladi. Ilmli insonning fikri teran, maqsadi aniq va hayotga munosabati mas’uliyatli bo‘ladi.

Xulosa qilib aytganda, ilm-ma’rifat inson tafakkurini yorituvchi nur va uni turli zararli ta’sirlardan asrovchi kuchli ma’naviy qalqondir. Har bir inson, ayniqsa yoshlar bilim olishga, kitob o‘qishga, zamonaviy axborotlarni to‘g‘ri tahlil qilishga va o‘z dunyoqarashini muntazam boyitishga intilishi lozim. Zero, bilimli va ongli avlod — yot g‘oyalarga qarshi eng mustahkam himoyadir.

Alimardon Karomatov, Xoja Buxoriy islom ta’lim muassasasi Matbuot kotibi
Kasbi tumanidagi «Fazli» jome masjidi imom-xatibi